نگرش اولیا در مورد کلاس های آموزش خانواده
موضوع : نگرش اولیاء درباره کلاس های آموزش خانواده
اعضای گروه تحقیق :صدیقه نریمانی کناری - سیده میترا طاهری کناری
مقدمه :
خانواده کوچکترین و اساسی ترین واحد اجتماعی است که هر یک از افراد جامعه در آن به دنیا آمده و پرورش می یابند، بنابراین نخستین پرورشگاه شخصیت انسانی است.در واقع از طریق خانواده رابطه عاطفی و اجتماعی در جوامع بشری شکل گرفته است و محیط خانواده مقدمه ای برای ورود فرد به زندگی اجتماعی است و مهمترین آموزشگاهی است که افراد در آن پرورش می یابند و نحوه زندگی در دوره های بعدی را فرا می گیرند. در این میان نقش والدین در تربیت فرزندان بسیار مهم و تعیین کننده است، زیرا آنان نخستین شکل دهندگان شخصیت فرزندان خود هستند. در نتیجه آموزش خانواده در مورد مسائل پرورشی موجب می گردد که آنان محیط مناسب تری برای رشد و شکوفایی استعدادهای بالقوه فرزندان خود فراهم کنند. محیط خانواده همواره باید پاسخگوی اعضای تشکیل دهنده آن باشد تا استحکام و قوام خانواده امکان پذیر شود. در این راستا، آموزش خانواده و ایجاد فرصت های مناسب برای ارائه آن ها
می تواند در انسجام جامعه، ایجاد روابط سالم بین افراد سهم به سزایی داشته باشد.
چکیده مطلب :
پژوهش ها نشان می دهد که میزان اثرگذاری و فراگیری آموزش خانواده به مراتب بیش از تنظیم و تصویب قوانین اثرات پایدار و اساسی در ایجاد نگرش مثبت و تغییر در رفتار دارد. کلاس های آموزش خانواده تغییرات برنامه ریزی شده ای است که هدف آن نزدیکترین روش های تربیتی و آموزشی والدین و مربیان و در نهایت تغییر رفتارهای آنان است. تغییر برنامه ریزی شده کوششی منظم و منسجم و نظام دار است که با برنامه و هدف از پیش تعیین شده انجام می گیرد و در آن به طور منظم تلاش می شود کسانیکه تحت آموزش قرار می گیرند به کسب برخی ویژگی های رفتاری نائل می آیند. کلاس های آموزش خانواده از این دست تلاش هاست. (اسدی، 1384)
نتایج برخی پژوهش ها نشان می دهد که حتی والدین فرهنگی(پدر و مادر) از خصوصیات کودکان در دوره های مختلف رشد اطلاعات اندکی دارند. یافته ها حاکی از این است که 50 درصد از مادران و 66 درصد از پدران اطلاعات اندکی درباره ویژگی های کودکان در دوران مختلف رشد دارند. از این رو آموزش خانواده می تواند پاسخی مناسب برای نیازهای آموزشی، تربیتی، فرهنگی خانواده ها باشد. با توجه به اینکه مدت هاست دوره های آموزش خانواده در بسیاری از مناطق کشور اجرا می شود، بررسی جنبه های مختلف این دوره ها از لحاظ محتوا و شیوه ارائه مطالب ضرورتی بسیار دارد. (صداقت، 1374)
در خصوص بررسی عوامل مؤثر در جذب اولیاء به کلاس های آموزش خانواده می تواند به این نتیجه رسید که به طور کلی نگرش والدین نسبت به کلاس های آموزش خانواده مثبت است.
یافته های این مطالعه نشان می دهد که 97/25 درصد از شرکت کنندگان در دوره های آموزش کاربرد عملی مطالب بیان شده در کلاس های آموزش خانواده را مؤثر دانسته اند و تقریباً به همین میزان اظهار داشته اند که مایلند مجدداً در این کلاس ها شرکت کنند. علاوه بر این نتایج به دست آمده نشان داد که مهمترین عوامل مؤثر در جذب والدین به کلاس های آموزش خانواده عبارتند از: توانایی و تخصص علمی مدرس، شروع کردن و خاتمه دادن به موقع جلسات، اختصاص دادن هر جلسه به یک موضوع معین و سایر عوامل نظیر مناسب بودن فضای فیزیکی کلاس ها، مناسب بودن ساعات تشکیل کلاس ها و .... در مراتب بعدی قرار داشتند. (ثابتی، 1375)
به طور کلی اگر چه در تشکیل کلاس های آموزش خانواده از یک سو و شرکت والدین در این کلاس ها از سوی دیگر، مسائل و مشکلاتی هم برای والدین و هم برای مجریان این دوره ها وجود داشته است اما اهمیت نتایج و آثار مثبت این کلاس ها به حدی است که مشکلات گوناگون نباید مانع از اجراء و تداوم این دوره ها شود.
در این تحقیق سوال این است که »والدین درباره کلاس های آموزش خانواده چه نگرشی دارند؟
علاوه بر این »چه عواملی می توانند بر نگرش آن ها مؤثر باشد؟
والدین و آموزش : (آیا والدین به آموزش نیاز دارند؟)
خدای متعال به صراحت در قرآن کریم می فرماید: آیا کسانیکه میدانند با کسانیکه نمیدانند با هم برابرند. (سوره زمر، آیه9 ) بدیهی است که دانایان با نادانان برابر نیستند. هیچ پدر و مادری خود به خود نمی تواند پدر و یا مادر موفقی بشود و نوجوان خود را آن طور که هست بشناسد و درک کند و با او رابطه درست برقرار نماید، مگر اینکه دانایی های ضروری را کسب کند. علت اصلی شکست پدران و مادران در تعلیم و تربیت فرزندانشان عدم شناخت کودکان و نوجوانان است.(انجمن اولیل و مربیان، 1376)
یکی از مهم ترین هدف های تعلیم و تربیت در تمام سطوح چه رسمی و چه غیر رسمی در خانه، مدرسه و جامعه باید آماده سازی فرد برای زندگی در دنیای واقعی باشد برای اینکه باید فرزندان را با واقعیت های تاریخی، اجتماعی، اقتصادی و خانوادگی آشنا کرد و به آنان آموزشی داد تا برای زیستن در این دنیا آماده شوند. از طرف دیگر نوجوانان باید صبرکردن را بیاموزند و در زندگی خانوادگی با برنامه ریزی، بودجه بندی و اولویت ها آشنا گردد. . (پیل، ترجمه آزرمی،1375)
لازم است خانواده ها بیش از گذشته نسبت به تاثیر خود در سازندگی و شخصیت فرزندان حساس باشند و با شناخت موقعیت ها و شرایط جدید و با دور اندیشی خاصی تغییرات به وجود آمده را مدنظر قرار داده و با فراگیری آموزش های لازم به ایفای نقش مؤثر خود در بالندگی فرزندان بپردازند. برای تحقق این امر مهم یقیناً آموزش خانواده از نقش به سزایی برخوردار است. بنابراین انتظار این است که آموزش خانواده از نظر محتوا و شیوه های لرائه مطالب دستخوش دگرگونی شود تا بتواند پاسخگوی نیازهای افراد باشد. (صداقت، 1374)
اهمیت و لزوم آموزش خانواده :
خانواده کوچکترین و اساسی ترین واحد اجتماعی است که هر یک از افراد جامعه در آن متولد می شوند و تربیت و پرورش می یابد. در این میان نقش پدر و مادر در تربیت فرزند بسیار مهم و تعیین کننده است. در جامع امروزی ممکن است هر پدر و مادری در یک یا چند رشته اطلاعات تخصصی داشته و در زمینه چگونگی برقراری روابط خانوادگی آگاهی داشته و یا تجربیاتی را در خانه پدری خود کسب کرده باشند اما آنچه مسلم است این است که شیوه زندگی امروزی مانند شیوه زندگی نسل قبل نیست زیرا نیازهای جامعه امروزی با نیازهای جامعه نسل قبل همانندی ندارد و همین امر نحوه زندگی خانوادگی را نسبت به زمان قبل تغییر داده است. وجود ارتباطات سریع و گوناگون در دنیای امروزی تمام نقاط دور افتاده جهان را به هم نزدیک کرده است. این امر باعث شده تا فرهنگ های مختلف از گوشه و کنار جهان در بین خانواده ها سطوح گردد و به دنبال آن نظام ارزشی خانواده و روابط بین اعضای آن تحت تاثیر قرار گیرد. پیامد این امر مسائل و مشکلاتی است که در برقراری روابط صحیح خانوادگی ایجاد شده و به سادگی نیز قابل حل نیست. بدین لحاظ آموزش شیوه های تربیتی به والدین یکی از راه هایی است که این مسائل را کاهش می دهد و از پدید آمدن مسائل جدیدتر پیشگیری می کند.
در طول زندگی برای خانواده موقعیت ها و مسائل مختلفی پیش می آید که برخورد مناسب با این موقعیت های جدید مستلزم دسترسی به اطلاعات خاص و مورد نیاز است تا خانواده با آمادگی بیشتر و با استفاده از تمامی توانایی های خود با مسائل مزبور روبه رو شود. س به نظر می رسد یکی از راه هایی که منجر به شناخت خانواده ها از ظرفیت و توان خود می شود حضور و مشارکت آنان در دوره هایی است که به نام » آموزش اولیاء » و یا » آموزش بزرگسالان » معروف گردیده است. (صداقت، 1376)
اهداف آموزش خانواده :
ماهیت متنوع و گسترده آموزش های خانواده همواره این سوال را مطرح کرده است که این آموزش ها باید چه اهدافی را تامین کند و کدامیک از اهداف در اولویت قرار دارند؟
معمولاً در برنامه های آموزش خانواده ارتباط بیت اهداف وجود دارد، هرچند که ممکن است با توجه به موقعیت زمانی معین تاکید بر روی یک یا چند هدف خاص بیشتر باشد. مثلا یکی از اهداف عمده آموزش خانواده، آموزش های پایه است و بر این اساس بر مواردی همچون سواد آموزی، آموزش اصول بهداشتی، تغذیه، فعالیت های تنظیم خانواده و فعالیت های پایه اجتماعی تاکید بیشتری وجود دارد این دسته از آموزش ها معمولاً در مناطقی که کمتر توسعه یافته اند در اولویت قرار دارد. اگر در جامعه ای میزان بی سوادی بالا و آموزش رسمی صرفاً در دسترس عمده معدودی از افراد باشد، ایجاب می کندکه برنامه های آموزش خانواده با هدف آموزش پایه برای جمع بیشتری از مردم طرح ریزی و اجرا شود. در حال حاضر اهداف آموزش خانواده بسیار متنوع و گسترده و شامل موارد زیر است:
1- سوادآموزی بزرگسالان
2- آموزش مهارت های فنی و حرفه ای
3- آموزش بهداشت و تنظیم خانواده و نگهداری کودک 4 - آموزش سیاسی، اجتماعی و مذهبی
5- آموزش ویژه برای پرکردن اوقات فراغت و ارضای نیازهای روانی . (صداقت، 1374)
نکته قابل توجه در این خصوص انتخاب مناسب اهداف آموزش خانواده با توجه به موقعیت و شرایط خاص هر جامعه است و در واقع انتخاب درست اهداف، موفقیت برنامه های آموزش خانواده را تضمین می کند. اگر بخواهیم که تمام خانواده ها به آموزش های مورد نیاز خود دست یابند، گستردگی وسیعی در امر آموزش لازم می آید. از سوی دیگر تنوع نیازها و خواسته های آموزش خانواده موجب شده است که برگزاری دوره های آموزش با مشکلاتی از قبیل میزان علاقه و انگیزه های آموزشی و نیز سطح سواد و معلومات اولیه آنان را در نظر داشته باشیم. با توجه به ضرورت برگزاری دوره های آموزش خانواده زمان آن فرا رسیده است که مشکلات زیر مورد بررسی قرار گیرد و نسبت به رفع آن ها و در نتیجه بهبود وضع آموزش خانواده ها اقدام شود:
1) سازمان و یا ارگان خاصی برای هدایت برنامه های آموزش خانواده وجود ندارد و این امر موجب شده است که برنامه های مختلفی از سوی سازمان ها و وزارت خانه های مختلف اجرا شود ولی از انسجام و هماهنگی و در نتیجه از کارایی کافی برخوردار نباشد.
2)عدم وجود خط مشی کلی در آموزش خانواده سبب شده است که دوره های برگزار شده توسط مجریان مقطعی و سلیقه ای باشد.
3) شیوه های رایج در دوره های آموزش خانواده عمدتاً به صورت سخنرانی است و این دوره ها بیشتر به شکل مدرسه ای اداره می شود، در صورتی که این شیوه آموزش برای خانواده ها از کارایی لازم برخوردار نیست.
4) آموزش های خانواده در حال حاضر چندان کاربردی نیست و از آن جا که هر خانواده ای به نحو خاص با مسائل و مشکلات خانوادگی خود مواجه است. بنابراین دوره های آموزش خانواده باید بتواند به گونه ای مؤثر برگزار شود و تغییرات لازم را در رفتار خانواده ها پدید آورد. (صداقت، 1374(
نیازهای آموزشی والدین :
به لحاظ گوناگونی خانواده ها، نیاز های آموزشی والدین بسیار است اما مهم ترین موضوعاتی که برای والدین نیاز آموزشی به حساب می آیند عبارتند از : هدف و مفهوم زندگی، روابط مناسب بین همسران، وظایف زن و مرد در دوران های مختلف زندگی اقتصادی و خانواده ، روابط مناسب بین والدین با فرزندان، دوستان و معاشران، تغذیه و بهداشت خانواده، چگونگی گذراندن اوقات فراغت، ایجاد محیط مناسب فرهنگی در خانواده، نقش فرزند در خانواده، مسائل و مشکلات مربوط به مادران شاغل، آموزش و مسائل کودکان پیش دبستانی، بازی کردن کودکان، مراقبت در امر تحصیلی فرزندان، رابطه پدر و مادر با اولیای مدارس، مسائل تربیتی نوجوانان، پول تو جیبی فرزندان، مسائل پدربزرگ ها و مادربزرگ هایی که در جمع خانواده زندگی می کنند، کار کردن فرزندان، انتخاب راه آینده فرزندان و ..... (ثابتی، 1375)
آموزش بزرگسالان و به طور اخص آموزش اولیاء امروزه یک نیاز اساسی است که لازم می باشد اولیلی دانش آموزان با هدف به هنگام کردن اطلاعات خود و آشنایی با یافته های پژوهشی محققان و متخصصان تعلیم و تربیت و نیز معادله تجربیات آموزش و پرورش در کلاس های آموزش خانواده شرکت کنند و با مربیان فرزندان خود و کارشناسان امور تعلیم و تربیت به مشورت بپردازند. آدمی تحت هیچ شرایطی از آموختن بی نیاز نیست و تغییر رفتار والدین به همراه رشد گام به گام فرزندان، امری اجتناب ناپذیر است.به نحوی که می توان گفت به همراه رشد روز به روز کودکان و نوجوانان، والدین نیازمند آموزش، مطالعه و یادگیری روش های مؤثر و جدید تربیتی هستند تا الگوهای رفتاری متناسب با سن و شرایط جسمی و روانی فرزندان خود را به کار گیرند و رفتاری متناسب با شرایط جسمی و روانی به عبارتی سن و شأن آنان
داشته باشند. یکی از اهداف تشکیل کلاس های آموزش خانواده اصلاح، بهبود و تغییر دانش و نقش رفتار
والدین است. برگزاری کلاس های آموزش خانواده ویژه اولیاء با هدف نزدیک کردن روش های تربیتی و آموزشی والدین و مربیان و در نهایت تغییر رفتارهای آنان انجام می گیرد. (تقی زاده بیرامی، 1375)
موانع موجود در آموزش والدین :
با توجه به اینکه در کشور ما و جوامع گوناگون، شرایط حاکم بر جامعه متفاوت است به همین لحاظ مشکلات و موانع آموزش پدران و مادران در همه جوامع یکسان نیست که می توان به سه دسته از این موانع اشاره کرد :
الف) موانع و مشکلات مربوط به برنامه ریزی و مدیریت :
این موانع عبارتند از: برنامه ریزی متمرکز و در نتیجه عدم استفاده از نیروهای خلاق و علاقمند، عدم توجه به نیازهای فراگیران در برنامه آموزش، کمبود منابع مادی و نیروی انسانی متخصص و با تجربه برای آموزش، یکسان بودن مطالب آموزش بزرگسالان در تمام نقاط، تکیه بر یک جنبه از آموزش و غفلت از جنبه های دیگر، کاربردی نبودن مطالب آموزش برای بزرگسالان، مناسب نبودن وقت و محل اجرای برنامه آموزش با تشکیل کلاس و همزمان بودن ساعات کلاس با ساعات کار افراد.
ب) موانع و مشکلات فردی :
این موانع که ناشی از خصوصیات درونی شخص و یا ناشی از عوامل بیرونی و محیطی حاکم بر فرد است، عبارتند از: ضعف بدنی و کاهش نیروی جسمی و وجود بیماری، محدودیت های زمانی و اقتصادی به دلیل اشتغال به فعالیت های اجتماعی، تصوری منفی نسبت به آموزش و یادگیری، عدم اطمینان از نتیجه کار در آینده، جدا شدن از اعضای خانواده و دوری از خانه، وظایف سنگین خانه داری یا شغلی و مسئولیت زیاد،
عدم رضایت از کلاس درس، داشتن بهانه های مختلف برای عدم شرکت در کلاس همچون خستگی و کمبود وقت، داشتن سوءظن نحوه تشویق و منظور نهایی مربیان، عدم اعتماد به نفس، ترس از فرایند خسته کننده یاد دهی و یادگیری، عدم اعتماد به دیگران و ترس از اینکه مبادا مسائل خصوصی و خانوادگی آنان برای دیگران آشکار گردد.
پ) موانع و مشکلات اجتماعی :
موانع اجتماعی که در برابر افراد بزرگسال برای شرکت آنان در کلاس های آموزشی وجود دارد عبارتند از: اعتقادات و ارزش هایی که در جامعه مطرح است و مانع شرکت فراگیران در کلاس می شود به عنوان مثال پذیرش آموزش به معنای پذیرش ضعف و نقص خود بزرگسال است چون او فکر می کند نیاز به آموزش، دلیل ضعف است. نبودن وسایل رفت و آمد برای رفتن به کلاس، گرفتاری های خانوادگی و حرفه ای. (ثابتی، 1375)
دوره های برگزارشده کلاس های آموزش خانواده تأثیرات بسیاری در جهت دادن به رفتار مثبت والدین و دیگر اعضای خانواده داشته است بر اساس نتایج تحقیقاتی که در چندین منطقه و شهر های مختلف در این خصوص صورت گرفته است می توان گفت که برگزاری این کلاس ها بر دانش آموزان و والدین و بهبود روابط و فرزندان تأثیرات مثبت و سازنده داشته است همچنین از بین دروس ارائه شده در کلاس های آموزش خانواده دروسی مثل تعلیم و تربیت اسلامی با تأکید بر روشها ، روان شناسی تربیتی، نحوه رفتار والدین با فرزندان و بهداشت خانواده بر آگاهی تربیتی والدین تاثیر بیشتری داشته و مورد توجه آنان قرار گرفته است. از دیگر نتایج مهم این بررسی ها وجود رابطه مثبت بین میزان شرکت والدین دانش آموزان در کلاس های آموزش خانواده و پیشرفت تحصیلی آنان است به عبارت دیگر هر چه والدین بیشتر در کلاس های آموزش خانواده شرکت کرده اند، فرزندانشان به پیشرفت تحصیلی بیشتر نائل شده اند.
در یک نگاه کلی بر اساس بررسی ها و تحقیقات به عمل آمده می توان اذعان کرد که اگر چه در تشکیل کلاس های آموزش خانواده از یک سو و شرکت والدین در این کلاس ها از سوی دیگرمسائل و مشکلاتی هم برای والدین شرکت کننده و هم برای این مجریان این برنامه وجود داشته است اما اهمیت نتایج و آثار مثبت این کلاس ها به قدری است که نباید مشکلات گوناگون مانع از اجرا و شرکت والدین در این کلاس ها باشد البته برای نتیجه گیری بیشتر و بهتر باید کوشید که تا حد امکان مشکلات و موانع موجود را رفع کرد. (ثابتی، 1375)
بر اساس نتایج تحقیقی که در سال 1375 درباره عوامل مؤثر در جذب اولیاءکلاس های آموزش خانواده در شهر یزد انجام گرفت می توان چنین اظهارنظر کرد که نگرش اولیاء نسبت به کلاس های آموزش خانواده مثبت است. در این مطالعه که 183 نفر از اولیای شرکت کننده در کلاس های آموزش خانواده مورد بررسی قرار گرفتند به نظر97/25 درصد از این افراد مطالب بیان شده در کلاس های آموزش خانواده را می توان به میزان زیادی در بهبود رفتار با همسران و فرزندان به کار برد. همچنین 93/96 درصد از افراد مورد مطالعه علاقمند به شرکت مجدد در کلاس های آموزش خانواده بودند. (ثابتی ،50 : 1375 )
موارد نظر خواهی شده مربوط به نگرش اولیاء در مورد کلاس های آموزش خانواده : (ثابتی، 1375)
- کاربرد مطالب بیان شده در کلاس ها برای بهتر شدن رفتار با همسر و فرزندان
- علاقمند بودن برای ادامه شرکت در کلاس های آموزش خانواده
- میزان تأثیر کلاس های آموزش خانواده بر رفتار والدین
- تأثیر افزایش تعداد جلسات آموزش خانواده بر بهبود رفتار والدین در برخورد با همسر و فرزندانشان
- موضوعات و مطالب بیان شده در کلاس های آموزش خانواده
تعداد جلسات آموزش خانواده کم است یا کافی است.
- تأثیر مطالب بیان شده در جلسات آموزش خانواده در بهتر شدن رفتارشما با همسر و فرزندان
- سطح بر آورده شدن انتظارات شما از کلاس های آموزش خانواده
- مطالبی که در کلاس های آموزش خانواده بیان شده تا چه حد برای شما تازگی داشته است؟
عوامل مؤثر در جذب والدین به کلاس های آموزش خانواده بر حسب اولویت از نظر والدین: (ثابتی، 1375)
- توانایی مدرس نظیر درجه و تخصص علمی
- شروع کردن و پایان دادن کلاس در وقت معین
- اختصاص دادن هر جلسه به یک موضوع
- مناسب بودن محل تشکیل کلاس از لحاظ نور، گرما، صدا و ....
- مناسب بودن ساعت تشکیل کلاس
- فرستادن دعوتنامه کتبی برای والدین یک یا دو روز قبل از تشکیل جلسه
- تکیه کردن مدرس بر مسائل مذهبی در صحبت ها
- تهیه خلاصه مطالب بیان شده و دادن آن به والدین
- حضور و شرکت مدیر و مربی تربیتی مدرسه در جلسه
- انجام پرسش و پاسخ بین مدرس و والدین
- خلاصه گفتن مطالب و پرهیز از طولانی شدن جلسات
مهم ترین عوامل مؤثر در جذب والدین به کلاس های آموزش خانواده : ( ثابتی، 1375: 54 )
- کمبود وقت
- تکراری بودن مطالب
- داشتن فرزند خردسال
- داشتن مشکلات اقتصادی و گرفتاری های شغلی
قهرمانی (1379) با مطالعه تاثیر آموزش خانواده بر افزایش آگاهی های تربیتی همسران شاهد معلوم کرد که میزان آگاهی های تربیتی همسران شرکت کننده در دوره های آموزش در مقایسه با همسرانی که این دوره ها را نگذرانده بودند بالاتر است. همچنین این مطالعه نشان داد که هر دو گروه برگزاری انواع دوره های آموزشی را ضروری می دانند. هر چند در یک مطالعه دیگر (علی نژاد، بی تا) در خصوص تأثیر کلاس های آموزش خانواده برتغییر نظرات والدین در رفتار با فرزندان معلوم شد که این قبیل کلاس ها به طور عمده موجب تغییر در نظرات والدین با فرزندانشان نمی شود با این حال این مؤلف گزارش می کند که چنانچه والدین فرصت بیشتری برای شرکت در این کلاس ها داشته باشند می توان به نتایج مثبتی دست یافت.
سؤال اول : آیا بین نگرش والدین شرکت کننده در کلاس های آموزش خانواده و دوره تحصیلی فرزندانشان رابطه وجود دارد؟
نتایج پژوهش ها نشان می دهد والدینی که فرزندانشان در دوره ابتدائی تحصیل می کند و نیز در کلاس های آموزش خانواده این مقطع شرکت جسته اند نگرش مثبت تری نسبت به کلاس های
آموزش خانواده در مقایسه با دوره های متوسطه و راهنمائی دارند. این وضعیت در مورد کلاس های
دوره راهنمائی در مقایسه با متوسطه نیز صادق است.
سؤال دوم : آیا بین نگرش زنان و مردان شرکت کننده در کلاس های آموزش خانواده تفاوت وجود دارد؟
با توجه به نتایج حاصله از بررسی های چند جلسه می توان نتیجه گرفت که زنان در مقایسه با مردان نگرش مثبت تری به کلاس های آموزش خانواده دارند.
سؤال سوم : آیا بین نگرش والدین در مورد کلاس های آموزش خانواده و میزان تحصیلات آنان رابطه وجود دارد؟
بین میانگین نمره نگرش والدین شرکت کننده در این جلسات با تحصیلات زیر دیپلم، دیپلم و دانشگاهی درباره کلاس های آموزش خانواده تفاوت معنی داری وجود ندارد در نتیجه شواهد کافی برای مثبت بودن این پرسش وجود ندارد.
سوال چهارم : آیا بین نگرش والدین و سن آنان همبستگی وجود دارد؟
پاسخ منفی است یعنی با افزایش سن نگرش نسبت به این کلاس ها منفی تر می شود در عین حال هر چند همبستگی بین نگرش والدین درباره این کلاس ها در مورد مؤلفه های شیوه برگزاری کلاس ها و زمان برگزاری کلاس ها و موقعیت و شرایط فیزیکی کلاس همبستگی منفی وجود دارد ولی این همبستگی معنی دار نیست.
سؤال پنجم : آیا بین نگرش والدین و تعداد فرزندان دانش آموز آنان همبستگی وجود دارد؟
همبستگی منفی و معنی دار وجود دارد به این معنی که با افزایش تعداد فرزندان دانش آموز، نگرش والدین نسبت به این کلاس ها منفی تر می شود.
پیشنهادهای عملی :
- با توجه به اهمیت و نقش پدر و مادر در تربیت فرزند و نیز نظر به اینکه اغلب مادران در جلسات آموزش خانواده شرکت می کنند، به مسئولان این کلاس ها توصیه می گردد که در خصوص دعوت هر دو والدین به این جلسات تمهیدات لازم را به کار ببندند.
- به منظور حمایت و تشویق والدین برای شرکت بیشتر آنان در کلاس های آموزش خانواده از طریق مختلف از جمله به وسیله دانش آموزان، جلسات انجمن اولیاء و مربیان و .....فعالیت ها و اقدامات لازم صورت گیرد.
- با توجه به نتایج تحقیقات انجام شده که نشانگر نگرش مثبت اولیاء به کلاس هی آموزش خانواده است ضروری می نماید که در جلسات اول و دوم ، دعوت و پیگیری اولیاء برای شرکت در جلسات با جدیت بیشتری انجام گیرد.
- برای تعمیق و تکمیل یادگیری از وسایل کمک آموزشی نظیر نمایش فیلم و شیوه پرسش و پاسخ استفاده نمایند.
- به منظور سنجش میزان اطلاعات و آموخته های فراگیران و ایجاد تنوع در کلاس ها از والدین بخواهند که درباره ی موضوعات مختلف مورد بحث، نظریات وتجربیات خود را بازگو کنند.
- از مدرسان دارای سوابق علمی و تجربی برای اداره این کلاس ها استفاده شود.
بحث ونتیجه گیری:
نگرش والدین شرکت کننده در کلاس های آموزش خانواده درباره ی این کلاس ها مثبت است و تأثیرات سازنده ای در بهبود روابط والدین و فرزندان داشته و موجب پیشرفت تحصیلی آنان می شود.
منابع و مأخذ :
- صداقت وفادار، نوآوری در نحوه برگزاری کلاس های آموزش خانواده، ماهنامه آموزشی پیوند (شماره 189-191 ) ، 1374 .
- تقی زاده بیرامی غفور، خط مشی تغییر در آموزش خانواده ها ، ماهنامه آموزشی پیوند (شماره 203-219 ) ،1375 .
- ثابتی حسن ، بررسی نگرش اولیای دانش آموزان درباره عوامل مؤثر در جذب آن ها به کلاس های آموزش خانواده ، 1375 .
- علی نژاد منوچهر . (بی تا) ، بررسی تأثیر کلاس های آموزش خانواده برتغییر نظرات والدین در رفتار با فرزندان، طرح پژوهشی دانشگاه تربیت معلم .
- قهرمانی محمد ، ارزیابی تأثیر آموزش خانواده بر افزایش آگاهی های تربیتی همسران شاهد استان تهران، طرح پژوهشی انتشارات دانشگاه شهید بهشتی ، 1379.
صدیقه نریمانی کناری مدرس ریاضی و آموزگار ششم دبستان دارای مدرک کاردانی ریاضی و کارشناسی آموزش ابتدایی می باشم و هدفم از ایجاد این وبلاگ ارائه مطالب علمی و تبادل اطلاعات است ان شاالله با ارائه نظرات سازنده خود ما را در جهت بهبود مطالب و هدفمان یاری فرمایید.